Historyja1111

Čamu Horadzien staŭ Horadniaj?

Historyk Mikoła Vołkaŭ u fejsbuku raskazaŭ pra zaŭvažanyja im zakanamiernaści ŭ nazyvańni staražytnych nasielenych punktaŭ na terytoryi sučasnaj i histaryčnaj Biełarusi, prymianiŭšy mietady paraŭnalnaj linhvistyki. 

Stary zamak u Hrodnie. Fota: Wikimedia Commons

«Pracujučy razam z kaleham nad historyjaj Bieraścia, vyśvietliŭ, što nazva horada i ŭ histaryčnych krynicach, i dla miascovaha nasielnictva była mužčynskaha rodu, a źjaŭleńnie formy «Bieraście» ŭ nijakim rodzie treba interpretavać jak histaryjahrafičnuju pamyłku.

Pry hetym kalehi źviarnuli ŭvahu na dosyć vyrazna bačnuju zakanamiernaść: amal usie staražytnyja ruskija harady majuć nazvy ŭ mužčynskim rodzie. Heta amal praviła.

Transfarmacyja formy «Horodien'» u «Horodno» — nie histaryjahrafičnaja pamyłka, jana dobra bačnaja pa krynicach XVI stahodździa. A pryčynaj hetaha, vierahodna, była Litva.

Taksama jak z ruskimi nazvami mužčynskaha rodu, uražvaje raspaŭsiudžańnie žanočaha rodu siarod rańnich litoŭskich nazvaŭ: Kreva, Lida, Vilna, Koŭna i h. d. Možna dastatkova chutka dziasiatki takich nazvaŭ adrazu pryvieści, zhadvajučy hieahrafiju histaryčnaj Litvy.

Pryčym rusiny sprabavali ich pierakručvać u mužčynski rod kštałtu: Kovien', Kriev'. Paźniej z hetym dapamahli palaki, dla jakich nazvy kštałtu «Kiernovo» zaŭždy nabyvali mužčynski rod — «Kiernów».

Ja byŭ ździŭleny, kali pa krynicach XV-XVI stahodździaŭ razabraŭsia, što viadomaje miastečka Rakaŭ pad Mienskam nazyvałasia pieršapačatkova «Rakovo».

Adpaviedna, litoŭskim upłyvam možna patłumačyć i źjaŭleńnie Horadna/Horadni. Atrymlivajecca takaja cikavaja dychatamija mužčynskaha i žanočaha, ruskaha i litoŭskaha.

Kamientary11

  • daviedka
    29.01.2025
    «Mołočnyj mir» sdiełał svoim priemialnym briendom «Horodien'», kohda vozhłavił Hrodnienskij oblispołkom Vładimir Kravcov, urožieniec Leninhradskoj obłasti.
    Kotoryj rieċ na biełorusskom jazykie dažie po bumažkie nie smoh pravilno začitať.
  • Haradzieniec
    29.01.2025
    Čamu NN piša Hrodna, Minks zamiest Horadnia, Miensk?
  • rabi pilna i znoŭ budzie Vilna
    29.01.2025
    ale litoŭskaja Vilnia ź niejkaha pierapudu ciapieraka mužčynskaha rodu - Vilnius

Ciapier čytajuć

Čamu ŭ pačatku 20 stahodździa estoncy, litoŭcy i łatyšy stvaryli dziaržavu, a biełarusy — nie? Adkazvaje Cieraškovič9

Čamu ŭ pačatku 20 stahodździa estoncy, litoŭcy i łatyšy stvaryli dziaržavu, a biełarusy — nie? Adkazvaje Cieraškovič

Usie naviny →
Usie naviny

«Vyrašyli, što varta mienš kamunikavać». Pra što platkarać miž saboj kalehi Harbačova-Makaviejeva pa «Varhiejminhu»5

Kłubnicy ad 12,5 rubla, bujaki pa 100. Što pradajuć na viasnovaj Kamaroŭcy1

Źmienieny paradak zdačy ispytu na pravy kiroŭcy1

Navošta Łukašenku sacyjałahičnyja apytańni? Tłumačyć Čały13

Prapahandysty pakazali šeść biełarusaŭ, aryštavanych za danaty. Bolšaść ź ich pieravodzili niaznačnyja sumy20

Kolkaść zahinułych u vyniku rasijskaha ŭdaru pa Kryvym Rohu dasiahnuła 18 čałaviek, pałova — dzieci1

Aviečkin paŭtaryŭ viečny rekord Uejna Hrecki, jaki trymaŭsia 31 hod5

«Hetulki ŭsiaho cikavaha daviedaješsia sa sšytkaŭ»: małady nastaŭnik chimii staŭ papularnym u tyktoku6

Novy trend tyktoka: pracirać tvar bananavaj skurkaj. Heta sapraŭdy pracuje?14

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Čamu ŭ pačatku 20 stahodździa estoncy, litoŭcy i łatyšy stvaryli dziaržavu, a biełarusy — nie? Adkazvaje Cieraškovič9

Čamu ŭ pačatku 20 stahodździa estoncy, litoŭcy i łatyšy stvaryli dziaržavu, a biełarusy — nie? Adkazvaje Cieraškovič

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić