Навука і тэхналогіі44

У наступныя 10 гадоў вучоныя спадзяюцца перамагчы бясплоднасць. Але гэтая тэхналогія нясе і новыя рызыкі

На працягу наступных 10 гадоў, ці ўжо ў бліжэйшыя 2-3 гады пры пазітыўным сцэнары, свет можа сутыкнуцца з медыцынскай рэвалюцыяй, якая прынясе за сабой канчатковую перамогу над бясплоднасцю.

ЭКА (экстракарпаральнае апладненне) ці апладненне жаночай яйцаклеткі з дапамогай мікраскопа. Фота: luismmolina / Getty Images

Гаворка пра стварэнне тэхналогіі in-vitro гамет (IVGs) — яйцаклеткі і сперматазоіды, якія ствараюцца ў лабараторыі з перапраграмаваных клетак скуры або ствалавых клетак чалавека (у незалежнасці ад гендара). Гэта адкрыццё здольнае зняць узроставыя (як і любыя іншыя) абмежаванні на зачацце, а таксама адкрыць магчымасць для пар з іншымі сэксуальнымі арыентацыямі мець біялагічных дзяцей, заявілі навукоўцы на нядаўнім пасяджэнні Упраўлення па фертылізацыі і эмбрыялогіі чалавека ў Вялікабрытаніі (HFEA), перадае выданне The Guardian.

Брытанскі наглядальны орган па пытаннях фертыльнасці прыйшоў да высновы, што тэхналогія можа быць на мяжы жыццяздольнасці.

Але гэта не ўсё. Тэхналогія IVGs цалкам парушыць звыклы прыродны парадак, які мае на ўвазе абавязковую наяўнасць генетычнага матэрыялу двух чалавек для атрымання нашчадкаў. Хутка для гэтага можа хапіць аднаго чалавека, альбо зможа ўдзельнічаць цэлая група людзей (ад 3-4 бацькоў і больш).

На думку навукоўцаў, канцэпцыя сола-бацькоўства, калі дзіця ствараецца з яйцаклеткі і сперматазоіда аднаго чалавека, з'яўляецца «крайняй формай інцэсту» і з высокай верагоднасцю прывядзе да рэцэсіўных жорсткіх генетычных захворванняў, бо дзіця не будзе мець генетычнай разнастайнасці.

У адрозненне ад гэтага, мультыплекснае бацькоўства, дзе дзіця нараджаецца з удзелам генаў чатырох чалавек, не нясе такіх біялагічных рызык. У гэтым выпадку дзве пары ствараюць эмбрыёны, з якіх затым атрымліваюцца гаметы для канчатковага зачацця. 

Але пры няцотнай колькасці бацькоў ці яшчэ большай іх цотнай колькасці наступствы для дзіцяці могуць аказацца жудаснымі. Высокія рызыкі для здароўя нашчадкаў могуць узнікнуць і пры злоўжыванні тэхналогіяй з боку пажылых ці непаўнагадовых бацькоў, адзначаюць даследчыкі HFEA.

HFEA таксама падкрэслівае, што тэхналогія IVGs адкрые магчымасць для стварэння вялікай колькасці эмбрыёнаў у лабараторыі. У некаторых краінах гэта можа прывесці да шырокага генетычнага штучнага адбору, калі бацькі будуць адсейваць неўпадабаныя ці «непаўнавартасныя плады» яшчэ на стадыі канструявання будучага дзіцяці, што можа вярнуць папулярнасць эўгенікі разам з уласцівымі ёй паняццямі «чысціні крыві» і «забруджвання генафонду». 

Гэтыя неэтычныя і расісцкія канцэпцыі актыўна ўжываліся ў 19-м — 20-м стагоддзях, асабліва ўладамі Трэцяга Рэйху падчас іх палітыкі генацыду ў дачыненні да іншых народаў і «генетычна непаўнавартасных грамадзян».

«Навуковыя даследаванні ў галіне IVGs хутка развіваюцца, і таму неабходна загадзя вызначыць прававыя межы для выкарыстання гэтай тэхналогіі», — адзначае кіраўнік HFEA Пітэр Томпсан.

На дадзены момант выкарыстанне штучных гамет забаронена ў клінічнай практыцы ва ўсіх краінах свету, але ўжо цяпер становіцца відавочным: IVGs могуць змяніць разуменне сям’і і чалавечага зачацця ў найбліжэйшыя 10 гадоў, канстатуе The Guardian.

Каментары4

  • Каб вас там
    31.01.2025
    Садаміты робяць замах на таямніцу чалавечага нараджэння. Рукі прэч, нячыстыя!
  • Гей-Беларусь
    31.01.2025
    Каб вас там, зразумела, што рускія вам браты. Ніколі не бачыу как абдымаліся і цалаваліся адзін з адным хлопцы. Гэтага ніколі не было ў Беларусі. І гэта не праз дыктатуру, а праз людзей. У Еўропе гэта проста норма, калі людзі любяць адно аднаго. А у нас норма ненавідзець адзін аднаго.
  • Ё
    01.02.2025
    Гей-Беларусь, Ненатуральнасць, гэта адмаўляць натуральныя законы прыроды, дзе для зачацця новага Гома-сапіенс трэба мужчына і жанчына.

Цяпер чытаюць

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў8

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў

Усе навіны →
Усе навіны

Авечкін паўтарыў вечны рэкорд Уэйна Грэцкі, які трымаўся 31 год5

«Гэтулькі ўсяго цікавага даведаешся са сшыткаў»: малады настаўнік хіміі стаў папулярным у тыктоку6

Новы трэнд тыктока: праціраць твар бананавай скуркай. Гэта сапраўды працуе?13

«Нічога не здарыцца з маімі дзецьмі, калі яны не прачытаюць Барто, Маршака, Чукоўскага». Гутарка са стваральніцай блогу «Кніжныя размовы»10

«Інтэр'еры з Pinterest» і «цэны як у Венецыі». У Гродне на месцы знесенага гістарычнага будынка адкрылі даражэнны буцік-гатэль10

З закрытых пратаколаў стала вядома, як Беларусь і Расія дзялілі калійны рынак

Расія ўдарыла ракетай па Крывым Рогу, ужо 14 загінулых12

«Мяне вельмі моцна непакоіць, чыё яно». Гісторыя беларуса, якому ў Польшчы перасадзілі новае сэрца4

Ад БНФ да ГРУ. Хто такая Наталля Судлянкова, якой чэхі загадалі пакінуць краіну56

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў8

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць