Культура22

185 гадоў таму нарадзіўся Францішак Багушэвіч — адзін з пачынальнікаў новай беларускай літаратуры

Але чаму ён узяў сабе такі дзіўны псеўданім — Мацей Бурачок?

Францішак Багушэвіч прыйшоў на свет 21 сакавіка 1840 года ў фальварку Свіраны пад Вільняй (сёння вёска на мяжы з боку Літвы).

У 1863 годзе ён удзельнічаў у Паўстанні Каліноўскага і нават быў паранены, хаваўся ад царскіх карнікаў ва Украіне. Пасля амністыі вярнуўся ў Вільню і заняўся адвакацкай практыкай.

У гэтым будынку акруговага суда і працаваў у 1880-я Францішак Багушэвіч. У 1907-1909 тут месцілася рэдакцыя «Нашай Нівы». Цяпер у гэтым будынку на вуглу Піліма і Троцкай — архітэктурны факультэт

Працаваў у судовай палаце акруговага суда. Асноўнымі кліентамі яго былі сяляне і гарадская бедната. Менавіта ў віленскі перыяд разгарнулася яго літаратурная і публіцыстычная дзейнасць.

Багушэвіч стаў адным з пачынальнікаў новай беларускай літаратуры — у 1891 г. у Кракаве выходзіць першы зборнік «Дудка беларуская» пад псеўданімам Мацей Бурачок. Багушэвіч быў тыповым прадстаўніком дэмакратычнай інтэлігенцыі, які апекаваўся лёсам працоўнага беларускага народа. Уся яго творчасць утрымлівала моцныя матывы нацыянальнага адраджэння. 

Ён пісаў і друкаваў свае творы лацінкай, і гэта менавіта яму належыць заклік шанаваць беларускую мову, «каб не ўмёрлі».

Але чаму ён узяў сабе такі дзіўны псеўданім — Мацей Бурачок?

Няўжо паэт-будзіцель абраў сабе псеўданім у гонар вядомага ўсім карняплода, з якога можна прыгатаваць смачную і карысную салату? Зусім не.

Даследчык і літаратуразнаўца Уладзімір Содаль выявіў, што даўней у беларускіх храмах карысталіся падсвечнікамі з бурачкоў. У маладых, акруглых бурачках выразалі адтуліны і ставілі ў іх свечкі.

Таму Багушэвічаў Бурачок, хутчэй за ўсё, азначае падсвечнік і становіцца ў адзін шэраг з такімі імёнамі, як Янка Лучына і Карусь Каганец. 

І цікавы факт: натуральна Багушэвіч не меў ліцэнзіі на кнігагандаль, але ў яго быў сябра Зыгмунт Нагродзкі, які прадаваў «Смык беларускі» ў сваіх крамах разам з сячкарнямі.

Каментары2

  • Пытанне
    21.03.2025
    Цікава: паміж старой беларускай літаратурай і новай - што, была нейкая белая пляма?
  • Адказ
    21.03.2025
    Пытанне, год 200 татальнай пальшчызны.

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў8

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў

Усе навіны →
Усе навіны

«Гэтулькі ўсяго цікавага даведаешся са сшыткаў»: малады настаўнік хіміі стаў папулярным у тыктоку6

Новы трэнд тыктока: праціраць твар бананавай скуркай. Гэта сапраўды працуе?13

«Нічога не здарыцца з маімі дзецьмі, калі яны не прачытаюць Барто, Маршака, Чукоўскага». Гутарка са стваральніцай блогу «Кніжныя размовы»10

«Інтэр'еры з Pinterest» і «цэны як у Венецыі». У Гродне на месцы знесенага гістарычнага будынка адкрылі даражэнны буцік-гатэль10

З закрытых пратаколаў стала вядома, як Беларусь і Расія дзялілі калійны рынак

Расія ўдарыла ракетай па Крывым Рогу, ужо 14 загінулых12

«Мяне вельмі моцна непакоіць, чыё яно». Гісторыя беларуса, якому ў Польшчы перасадзілі новае сэрца4

Ад БНФ да ГРУ. Хто такая Наталля Судлянкова, якой чэхі загадалі пакінуць краіну56

Журналіст пацвердзіў, што пашпарт прыкрыцця мужа Сямашкі дагэтуль сапраўдны. І ўзяў яго пад кантроль на сайце МУС16

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў8

Пракурорскі начальнік абурыўся неабгрунтаванымі затрыманнямі беларусаў

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць